23 Ocak 2015 Cuma

Toplam Bolluk(Total Float) & Serbest Bolluk(Free Float) Kavramları ve Aralarındaki Fark


        Planlamada çok karşılaşılan sorulardandır; toplam bolluk(total float) ve serbest bolluk(free float) nedir ve aralarındaki farklar nelerdir? Önce ne anlama geldiklerinden başlayıp sonrasında aralarındaki farka değineceğiz;


Toplam Bolluk(Total Float): Bir aktivitenin, projenin bitiş tarihini değiştirmeden gecikebileceği maksimum süreyi belirtir. Bu süre, aktivitenin başlamasındaki maksimum gecikme limitini veya aktivitenin başladıktan sonra aktivitenin bitimine kadar maksimum gecikme limitini tarif eder. Aşağıda bir örnekle açıklamak gerekirse;
Bir aktivitenin;
Early Start:  10.09.2014,
Early Finish: 15.09.2014
Total Float:10 gün olsun.
Bu aktivite 10 gün geç başlarsa projenin bitiş tarihinde herhangi bir sapma olmayacak yani bu aktivitenin 20.09.2014 te başlaması projenin bitiş tarihini etkilemeyecektir. Öte yandan aktivite planlandığı gibi 10.09.2014 te başlayıp 25.09.2014 te 10 gün gecikme ile biterse yine projenin bitiş tarihinde herhangi bir sapma olmayacaktır. 10 günün üstündeki gecikmelerde ise projenin bitiş tarihi etkilenecektir. Görüldüğü üzere total float size o aktivitenin gecikme limitini gösterir. Planlama programlarındaki hesaplaması ise;
Total Float: Late Start-Early Start = Late Finish-Early Finish şeklindedir.

Serbest Bolluk(Free Float): Bir aktivitenin kendisinden sonra gelen aktivitenin başlangıç tarihini değiştirmeden gecikebileceği maksimum süreyi belirtir. Planlama programlarındaki hesaplaması ise;
Free Float: Ardıl aktivitenin Early Start ı – ilgili aktivitenin Early Finish i şeklindedir.

Aşağıda bir örnekle açıklamak gerekirse;
Burada B aktivitesini ele alalım. B aktivitesinin;
Total Float: 5 gün
Free Float: 0 gündür.
Yani B aktivitesi projenin bitiş tarihini etkilemeden toplamda maksimum 5 gün gecikebilir. Bu Total Float u tanımlar. Fakat ardından gelen aktivitenin başlangıç tarihi 1 günlük gecikme de bile değişecektir.  Bu da 0 gün olan Free Float u tanımlar.
B aktivitesinin 1 gün geç başladığını varsayarsak bu durumda olay aşağıdaki gibi olacaktır;
B aktivitesi 1 gün gecikirse projenin bitiş tarihi değişmeyecek ve Total Float u 4 güne inecektir. Fakat bu 1 günlük gecikme C aktivitesinin başlangıç tarihini 1 gün öteleyecektir. Sonuç olarak 5 güne kadar olacak tüm gecikmeler C aktivitesinin başlangıç tarihini etkileyecek fakat projenin toplam süresini etkilemeyecektir.

Genel olarak özetlersek, total float projenin bitişini etkilemeyecek şekilde ilgili aktivitenin gecikme limitini, free float ise ilgili aktivitenin ardından gelen aktivitenin başlangıç tarihini etkilemeyecek şekilde o aktivitenin gecikme limitini gösterir. 

12 Kasım 2013 Salı

Primavera Duration Types (Süre Tipleri)

Primavera kullanıcılarının en çok kafasını karıştıran konulardan biridir. 4 farklı seçeneği bulunmaktadır; “Fixed Duration & Units”, “Fixed Duration & Units/Time “, “Fixed Units”, “Fixed Units/Time”. Buradaki seçeneklerle aktivitenin süresi, kaynak miktarı ve birim zamana düşen kaynak miktarı arasındaki ilişkiyi ayarlamış olursunuz. Aslında tüm konu şu denklem etrafında dönmektedir;

Remaining Duration x Remaining Units/Time = Remaining Units

Başlamamış aktiviteler için “Remaining = Original” gibi detaylara girmeyeceğim. Ama konuyu ilk defa okuyanlar için başlamamış bir aktivite için de denklem şu şekilde yazılır;

 Original Duration x Units/Time = Budgetted Units

Denklemden de gördüğünüz gibi tüm konu 3 tane değişken, biri değiştiğinde geriye kalan  ikilinin hangisinin tekrardan hesaplanacağını Primavera’ya anlatmak. Konuyu İnternette de örneklerini bulabileceğiniz gibi en güzel 2 boyutlu matrisler ile anlatılıyor.



Duration Type
Aktivitenin “Süresini” (Duration) değiştirdiğinizde ne değişir?
Aktivitenin “Birim zamana düşen miktarını” (Unit/Time) değiştirdiğinizde ne değişir?
Aktivitenin “Miktarını” (Units) değiştirdiğinizde ne değişir?
Aktiviteye yeni bir Kaynak (Resource) Eklediğinizde ne değişir?
Fixed Units/Time
Units
Duration
Duration
Duration
Fixed Duration and Units/Time
Units
Units
Units/Time
Units
Fixed Units
Units/Time
Duration
Duration
Duration
Fixed Duration and Units
Units/Time
Units
Units/Time
Units/Time

İnşaat projelerinin modellemesinde en çok kullanılan tip “Fixed Duration and Units”’dir. Aklınızda konunun daha da netleşmesi için gerçek yaşamdan örnekler verelim.

Örneğin “Fixed Units/Time”, fabrikada bir makinanın yapacağı iş için kullanılabilir. Makinanın kapasitesi “Units/Time” olarak düşünülürse, aktivitede süreyi değiştirdiğinizde “Units” güncellenir, çünkü belirli sürede bu makinanın üreteceği miktar sabittir. “Units” değiştirildiğinde ise “Duration” tekrardan hesaplanır, iş daha kısa veya uzun sürede tamamlanır. Aynı işi yapan bir makina daha aldığınızda, yani yeni bir kaynak eklediğinizde de iş daha kısa sürede bitecektir, “Süre” tekrar hesaplanır.

“Fixed Units/Time” seçeneğinin yanına “Fixed Duration” da eklerseniz bu sefer, “Units” güncellendiğinde “Units/Time” değişir. Yeni bir kaynak eklendiğinde ise “Units” tekrardan hesaplanır.

Yukarıdaki tabloyu detaylı inceleyip, biraz kafa yorduğunuzda konuyu anlayacaksınız.

İnşaat işlerindeki mantık, P6 kullanılan diğer sektörlere göre biraz farklıdır; kaynak olarak, malzemeler ve adam saatler atanır. Kaynak olarak atananlar işi yapacak personel değil, imalata girecek malzemeler ve gerekli adam saatlerdir. Bu noktada, en uygun seçenek “Duration Type”, “Fixed Duration & Units”’dir.

6 Kasım 2013 Çarşamba

Primavera 6: İlk Ayarlar, "Project Details"

Bu yazının amacı Primavera 6 yazılımında hızlı bir başlangıç için gerekli, olmazsa olmaz ayarların tanıtılmasıdır.

Yazı 3 ana bölüme ayrılmıştır;
1. bölüm Primavera 6: İlk Ayarlar "Admin > Preferences" yazısında anlatılmıştır.

2. bölüm Primavera 6: İlk Ayarlar "Edit > User Preferences" yazısında anlatılmıştır.

3. bölüm ise kaynak yüklemeleri ve güncellemeleri yapılacak bir iş programında önem kazanan Primavera 6: İlk Ayarlar “Project Details” sekmesindeki ayarlar, aşağıda anlatılmıştır.

Primavera P6 “Project Details” Altındaki “Defaults” ve “Calculations” Ayarları


Bu yazıda Project Details altındaki tüm ayarlara değinilmeyecektir. Çoğu hakkında, hızlı bir Google araştırması ile bilgiye ulaşabilirsiniz. Özellikle kaynak yüklemesi yapılacak olan iş programlarında dikkat edilmesi gereken iki sekmeye odaklanacağız; “Defaults” ve “Calculations” sekmeleri.

Project Details > Defaults




Defaults for New Activities


Bu sekmede yapacağınız ayarlar, yeni oluşturduğunuz aktiviteler için varsayılan olarak atanacaktır. İsterseniz tek bir aktivite için farklı menülerden aşağıdaki ayarları tek tek özelleştirebilirsiniz.

Duration Type:

Primavera kullanıcılarının en çok kafasını karıştıran ayarlardan biridir. 4 farklı seçeneği bulunmaktadır; “Fixed Duration & Units”, “Fixed Duration & Units/Time “, “Fixed Units”, “Fixed Units/Time”. Buradaki seçeneklerle aktivitenin süresi, kaynak miktarı ve birim zamana düşen kaynak miktarı arasındaki ilişkiyi ayarlamış, bu değişkenlerden birini güncellediğinizde diğer ikisinden hangisinin tekrardan hesaplanacağını yazılıma anlatmış olursunuz. (Detaylı bilgiyi önümüzdeki günlerde yayımlayacağımız Primavera Duration Types yazısında bulabilirsiniz.) Burada “Fixed Duration & Units”’i seçiyoruz.

Percent Complete Type:

Bu ayarda da Primavera, kullanıcılarına 3 değişik seçenek sunar; “Duration”, “Physical” ve “Units”. “Duration” adından da anlaşılacağı gibi süresel bir ilerlemedir.  Primavera ilerlemeyi Original Duration, Actual Duration ve Remaining Duration değişkenleri ile ilişkilendirir. “Physical” seçeneği ise adının tersine, ilerlemeyi herhangi bir fiziksel miktar ölçümü ile yapamadığınız aktiviteler için seçilir. “Units”de de aktivitenin ilerlemesi, kendisine atanan “Labor” ve “Nonlabor” aktivitelerin “Unit”lerinden yani, saat bilgisinden hesaplanır. Bu seçenekte de görüldüğü üzere inşaat aktivitelerine en uygun tip “Duration” seçeneğidir.

Activity Type:

Aktivite seçeneği ise anlaşılması en kolay ve hakkında araştırarak en çok bilgi bulabileceğiniz seçenektir, burada anlatmayacağım. Varsayılan olarak “Task Dependent” bırakıyoruz.

Cost Account: 
Yeni aktivitenin varsayılan “Cost Account” değeri.

Calendar:
Yeni aktivitenin varsayılan takvimi.

Auto Numbering Defaults
Yeni bir aktivite eklediğinizde burada yaptığınız ayarlara göre aktiviteye ID verilir. Yine anlaşılması ve kurcalanarak öğrenilmesi kolay bir yer olduğu için anlatmadan geçiyorum.

Project Details > Calculations


Activities


Default Price / Unit for activities without resource or role Price / Unit: Primavera’da Resource veya Role birim fiyatı girilmemiş aktiviteler için atanır. Buraya bir değer girmiyoruz, $0/h olarak bırakıyoruz.

Activity Percent Complete based on activity steps: Aktivitenin ilerlemelerini basamaklar halinde, yani pursantaj tarzında hesaplanmasıdır. Bu seçeneği seçmiyoruz.

Link Budget and At Completion for not started activities: Başlamamış aktivitelerde geriye kalan miktar ve parasal tutarları, bütçelenen miktar ve pasaral tutara eşitler. Bu seçeneği işaretliyoruz.

Reset Original Duration and Units to Remaining: Başlatılmış aktivite başlamamış olarak değiştirildiğinde, orijinal süreyi ve bütçelenen miktar değerlerini, geriye kalan süre ve geriye kalan miktarla günceller.

Reset Remaining Duration and Units to Original: Başlatılmış aktivite başlamamış olarak değiştirildiğinde, geriye kalan süreyi ve geriye kalan miktar değerlerini, orijinal süre ve bütçelenen miktarla günceller. Bu seçeneği işaretliyoruz.

Resource Assignments


Add Actuals to Remaining: Güncellemeler sırasında gerçekleşen üzerine geriye kalanı ekleyerek, iş sonu tahminini hesaplar.

Subtract Actuals from At Completion: Güncellemeler sırasında iş sonu tahmininden gerçekleşeni çıkararak geriye kalanı hesaplar. Bu seçeneği işaretliyoruz.

Recalculate Actual Units and Cost when % Complete Changes: Aktivitenin % ilerlemesi değiştirildiğinde gerçekleşen miktar ve maliyeti tekrar hesaplar. Eğer gerçekleşen değerleri tek tek elle girmek ve kontrol etmek istiyorsanız. Bu seçeneği işaretlemiyoruz.

Update Units when cost change on resource assignments: Maliyet bilgisi ile miktar bilgisini birbirine bağlar. Örneğin geriye kalan maliyet güncellendiğinde, geriye kalan miktar tekrar hesaplanır. Bu seçeneği işaretlemiyoruz.

Link Actual to date and actual this period units and costs: Gerçekleşen veya bu periyotta gerçekleşen değerlerinden herhangi biri değiştiğinde tekrar hesaplanmasını sağlar. “Store Period Performance” özelliğini kullananı daha görmedim, bu bölümü geçebilirsiniz. Bu seçeneği işaretlemiyoruz.

Bu bahsettiğimiz ayarları yaptığınızda, girdiğiniz bütçelenen ve gerçekleşen miktar ve maliyetler üzerinde Primavera’nın kendi kendine, anlam veremediğiniz hesaplar yapmadığını göreceksiniz. Hepimize kolay gelsin, görüşmek dileğiyle.